İNŞA-MUHAFAZA-TECDİT-4-

İNŞA MUHAFAZA TECDİT-4-
İnşa sürecinde bünye muhafaza edilmez, merkez muhafaza edilir. Müessese muhafaza edilmez, “kıymet” muhafaza edilir. Ameli olan değil, nazari olan muhafaza edilir. İnşa sürecinin başlarındaki iptidailik muhafaza edilmez, inşa fikri muhafaza edilir. Kemal seviyesine ulaşana kadar inşa süreci devam eder.
İnşa süreci, hem derinliğine doğru hem de genişliğine doğru ilerler. Genişliğine doğru ilerlemesi, bir taraftan mevcut hayat alanının genişletilmesidir diğer taraftan yeni hayat alanlarına nüfuz etmektir. Mesela bir cemaat inşa faaliyetini eğitim alanından başlatmış olabilir. Bu durumda bir taraftan eğitim alanı genişletilirken diğer taraftan yeni alanlar açılmalı, mesela iktisadi alanda inşa faaliyetine başlanmalıdır. Bir alanda genişlemek ile yeni alanlara açılmak farklı hususiyetler gösterir. Her hayat alanının kaideleri, şartları ve imkanları farklıdır. Bir alandaki inşa faaliyetinde maharet kesbedilmesi, her alanda inşa faaliyetini gerçekleştirebilmenin teminatı olmaz.
Genişlemenin temel şartı, derinleşmektir. Derinleşemeyen inşa faaliyeti, genişlemesini bir müddet sonra durdurur. Durdurmazsa dağılmaya ve çözülmeye başlar. Genişlemeyi durdurmak, muhafaza etmeye başlamaktır. Derinliği sıfır veya sıfıra yakın olan inşa faaliyeti (ve büyüme çabası) mutlaka akamete uğrar.
Derinleşmek, hem İslam’a nüfuz ve vukufiyetin artması hem de insan kalitesinin (şahsiyetin) gelişmesidir. İslam’a nüfuz etmenin müntehası, derinliğine doğru tevhid, genişliğine doğru medeniyettir. Tevhid güzergahında katedilen her mesafe medeniyet inşasına doğrudan akseder.
*
İnşa faaliyeti, inşa süreci olan ilk merhaleden sonra da mütemadiyen devam eder. İnşa süreci bittiğinde inşa faaliyetini durdurmak, muhafaza değil, mevcut durumu (yapıyı) dondurmak olur. Fakat inşa süreci bittikten ve muhafaza süreci başladıktan sonraki inşa faaliyetleri, farklı hususiyetlere sahiptir. İnşa sürecindeki inşa faaliyeti ile muhafaza sürecindeki inşa faaliyeti birbirine karıştırıldığında, medeniyet inşası değil medeniyetin yıkımı sözkonusu olur. Bu durum, tecdit sürecinde daha bariz şekilde ortaya çıkmaktadır.
Muhafaza sürecindeki inşa faaliyeti, bir taraftan hayatı ihata etme hedefindeki eksiklikleri, boşlukları doldurmak, bir taraftan yeni ortaya çıkan şartlar ve imkanlarla sistemi tamamlamak, diğer taraftan “kemal” seviyesini ve terkip kıvamını yükseltmek için yapılır. Kısacası terkip yekununun “zaman ayarını” takip etmek içindir. Zamanın aşındırıcı, yıkıcı, bozucu tesirlerine karşı mukavemet etmektir. Mukavemet, zamana karşı direnmek değil, “zaman ayarını” her an yeniden yapmaktır.
Muhafaza sürecindeki inşa faaliyeti hakkıyla gerçekleştirilebilirse, tecdit uzun süre gerekmez. Ne var ki muhafaza sürecinde zaman ayarına ne kadar dikkat edilirse edilsin, uzun süre sonra mevcut müesseselerin tecdit edilmesi gerekir. Tecdit ihtiyacı hasıl olduğunda, hiç tereddüt edilmemelidir.
Muhafaza sürecindeki inşa faaliyeti, tecdit ihtiyacı açıkça ortaya çıkmamasına rağmen, tedrici bir tecdit anlayışı ile yapılabilir. Belli belirsiz bir tecdit faaliyeti, medeniyetin “canlılığına” katkıda bulunur ve donmasına mani olur. Böylece hem tecdit ihtiyacı karşılanmış olur, hem de tecdit ihtiyacı ciddi bir mesele olarak ortaya çıkmaz.
Muhafaza sürecindeki hafif yoğunluklu tecdit faaliyeti, zamanın önünde gitmek için yapılır. Zaman ayarı, tecdit faaliyeti ile birlikte, zamanın önünde gitmek şeklinde gerçekleştirilir ki, bu durum tercih edilir. Zaman ayarını, zaman ile atbaşı gitmek şeklinde yapmaya çalışmak, en küçük gaflet anında zamanın gerisine düşmeye sebep olur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir